Na već oštećenoj i oboleloj građi primenjuju se operativne mere zaštite prema planu prioriteta. Ovi poslovi obavljaju se u laboratoriji Arhiva (osnovanoj i opremljenoj 1972. godine), primenom usvojenih principa konzervacije i restauracije, ručnom i mašinskom metodom. Zbog samog procesa konzervacije i restauracije, koji vremenski dugo traje, bilo je neophodno uvesti nove metode restauracije i primeniti savremenu tehnologiju koja bi omogućila ubrzano zaustavljanje naglog povećanja količine oštećene građe. Za potrebe laboratorije nabavljen je značajan broj savremenih aparata, mašina i prateće opreme, kao i velika količina materijala za rad, što je doprinelo bržem, lakšem i uspešnijem obavljanju poslova restauracije. Pored klasične metode ručne restauracije (ručno ispunjavanje oštećenja i oblaganje dokumenta japanskom hartijom), sada se primenjuje i metoda nalivanja, pogodna za veoma oštećene listove. Sva oštećenja se pune kašom od vlakana celuloze odjednom, a debljina hartije i boje mogu da se podese tako da posle restauracije list zadržava originalan izgled. Kako je mašinska metoda restauracije laminatorom već prevaziđena u svetu, za dokumenta koja je potrebno uraditi ovom metodom nabavljena je vakuum presa koja ubrzava i olakšava restauraciju mapa, planova, plakata i druge arhivske građe velikog formata.

Bibliotečki fond Arhiva ima značajan broj knjiga: starih, retkih i drugih kod kojih nije potrebno izvršiti potpunu restauraciju, tako da je kupljen vakuum sto aparat koji služi i kao podloga za ručnu restauraciju pojedinačnih listova i korica nerazvezanih knjiga. Olakšanje u radu donela je i nabavka ultrazvučnog parnog penkala koje služi za razdvajanje slepljenih listova, a može da se koristi i u druge svrhe. U laboratoriji Arhiva godišnje se restaurira oko 6 000 dokumenata. Kako je za istoriju veoma značajno sačuvati fondove Arhiva, pred službu konzervacije i restauracije postavljaju se veliki zadaci i izazovi u iznalaženju novih mogućnosti za primenu novih tehnologija. Za to je prevashodno potrebno proširenje prostorija i njihovo opremanje, kao i osposobljavanje novih kadrova.

Detalji

Kategorija: Одељења

Pogodaka: 33522

Istorijski arhiv Beograda svoju primarnu funkciju, očuvanje kulturnih dobara, obavlja različitim vidovima zaštite arhivske građe koji podrazumevaju prethodnu zaštitu kulturnog dobra u nastanku, preventivne mere pa do operativnih tehnika konzervacije i restauracije.

Zaštita arhivske građe van arhiva

Zaštita arhivske građe u Arhivu - Depo

Laboratorija za konzervaciju i restauraciju

Knjigoveznica

Detalji

Kategorija: Одељења

Pogodaka: 28302

Depo je prostor u kojem se čuva celokupna arhivska građa predata na čuvanje Arhivu i predstavlja riznicu pisanih izvora za istoriju Beograda.

Depo Istorijskog arhiva Beograda zauzima površinu od 2.400 m2 i odvojen je od radnih prostorija. Snabdeven je elektronskom bravom, a kartice koje omogućavaju pristup depou poseduju samo ovlašćena lica. Vrata su metalna, kompletan prostor je pokriven protivpožarnim senzorima i instrumentima koji mere temperaturu i vlažnost vazduha. Sproveden je sistem klimatizacije, a na prozorima postoje roletne. Na taj način stvoreni su uslovi za zaštitu od najvećih neprijatelja arhivske građe – vatre, vode i sunčevih zraka.

Arhivska građa je pohranjena u kartonskim kutijama i mapama koje se izrađuju u samom Arhivu, a smeštena je po unapred utvrđenom rasporedu u metalne regale koji mogu primiti 20.000 metara građe.

Detalji

Kategorija: Одељења

Pogodaka: 33502

Arhitektura informacionog sistema nazvanog Janus, koji sopstvenim snagama razvija Centar za informacije u saradnji sa odgovarajućim službama Arhiva, omogućava formiranje bogate biblioteke elektronskih informativnih sredstava. To je ostvarenje vizije formiranja modernog i funkcionalnog sistema koji automatizuje radne procese u Arhivu i poboljšava efikasnost službi za rad sa korisnicima sa krajnjim ciljem da se dobije informatički uređen Arhiv, koji brzo pruža traženu informaciju kako korisnicima u Arhivu tako i on-line.

Specifični kvaliteti Janusa su:

• jednostavna registracija i dodela prava korisnika
• visoka sigurnost pristupa sistemu i potpuna kontrola unosa, izmene, brisanja i vlasništva zapisa • specifične statistike • integracija sa aktuelnom internet prezentacijom Arhiva
• troslojna intranet arhitektura
• prilagodljivost sistema novim lakim klijentima, standardima i operativnim sistemima • potpuna primena UNICODE standarda itd.

Proteklih godina intenzivno se radilo na doradi i proširivanju informativnih sredstava (digitalizovanje postojećih evidencija i ubacivanje u baze podataka), kao i izradi novih i doradi postojećih programskih modula. Rezultat toga je i niz kompletiranih baza podataka kao što je baza projektne dokumentacije koja broji 64.346 unosa i dostupna je korisnicima u on-line režimu. Omogućene su efikasne i pretražive evidencije kako o arhivskoj građi koja je pohranjena u depo Arhiva tako i o arhivskoj građi i dokumentarnom materijalu koji nastaje i čuva se van Arhiva.

Aplikacije informacionog sistema trenutno čini pet osnovnih modula:
• Rad sa strankama: evidencija stranaka i vrsta zahteva, dinamika rešavanja zahteva, zaduženi radnik na obradi zahteva, statistika prema vrsti zahteva, datumu i dr.
• Čitaonica: evidencija istraživača, dnevnih poseta, istraživačkih tema, građe koju su potraživali za korišćenje i zaduženja reversima.
• Depo: popis fondova i zbirki sa kategorizacijom i ulazni inventar sa topografskim pokazivačem u depou
• Spoljna služba: evidencija registratura (podaci o registraturi, promenama, obaveznim pravnim aktima koje registratura izrađuje i podnosi Arhivu), zapisnici o stručnom nadzoru, saglasnosti na listu kategorija, zapisnici o izlučivanju, rešenja, zapisnici o preuzimanju i plan obilazaka registratura
• Fondovi: primenjeno rešenje obrade arhivske građe, zasnovano na međunarodnom arhivskom standardu ISAD(g) i stručni alat arhivistima za izradu arhivskih opisa od nivoa fonda do nivoa dokumenta.

U sistemu je moguće pretražiti preko 40.000 zapisa na raznim nivoima obrade po ISAD(g) modelu, kao i preko 100.000 ostalih zapisa iz evidencija nastalih raznim alatima pre 2003. koji su integrisani u bazu podataka, što čini preko 150.000 zapisa. Centar je opremljen sa tri skenerska uređaja pa je proteklih godina radio na digitalizaciji najvažnijih dokumenata iz fondova i zbirki Arhiva, radi njihove zaštite i prezentovanja u izložbenim i izdavačkim poduhvatima. Jedna od poslednjih nadogradnji informacionog sistema predstavlja importovanje digitalnih kopija dokumenata koji dopunjuju standardizovani arhivski opis. Na taj način arhivistički obrađen i u cilju zaštite skeniran arhivski dokument postaje dostupan i sadržajno i vizuelno. Integracija sa internet prezentacijom Arhiva omogućava i on-line prikaz ovakvih dokumenata što je značajan korak ka promociji arhivskih dokumenata kao javne arhivske građe, a samim tim i arhiva kao državne i kulturne institucije.
Informacioni sistem Istorijskog arhiva Beograda je u funkciji 24 sata, 365 dana u godini.
Svakodnevno mu aktivno pristupa 45 radnih stanica. Do sada je importovano preko 600.000 slogova podataka, a u sistem je integrisano ili je u pripremi za integraciju preko 10.000 skeniranih dokumenata. prezentacija. Svakodnevno se vrši ažuriranje 70-ak tabela u tri baze podataka kroz 5 osnovnih i 20-ak pomoćnih programskih modula.

Za rad Centra neophodno je stalno usavršavanje i sagledavanje novih pravaca i metoda za obradu i prezentaciju izvorne arhivske građe u virtuelnom prostoru, pa Arhiv aktivno učestvuje na svim skupovima sa tom problematikom i uspostavlja saradnju sa drugim institucijama.

Nakon što je obezbedio Internet domen (www.arhiv-beograda.org), 18. aprila 2007, Centar je zvanično promovisao i Internet prezentaciju Istorijskog arhiva Beograda koja redovno prati sve aktivnosti Arhiva.

Istorijski arhiv Bograda ima i svoju facebook stranicu koja se svakodnevno ažurira i interaktivno komunicira sa korisnicima.

Detalji

Kategorija: Одељења

Pogodaka: 58758